Thị trường thẻ tín dụng Việt Nam đã khác vài năm trước
Theo số liệu của Ngân hàng Nhà nước công bố trong 8 tháng đầu năm nay, thanh toán không dùng tiền mặt tăng 34,56% về số lượng giao dịch và 13,26% về giá trị; riêng thanh toán qua điện thoại di động tăng hơn 35% về số lượng. Con số đó phản ánh một điều rất đời thường: người Việt giờ quẹt thẻ mua ly cà phê, đặt vé máy bay, trả tiền học cho con, thay vì rút tiền mặt ra đếm.
Các ngân hàng nội địa lẫn chi nhánh nước ngoài đều đẩy mạnh dòng thẻ hoàn tiền theo nhóm ngành. VietinBank có Mastercard Platinum Cashback với mức hoàn 6% cho siêu thị và bảo hiểm, 3% cho giao dịch online. BIDV đang chạy chương trình cho thẻ phát hành mới với ưu đãi phí thường niên năm đầu kèm điều kiện doanh số và khoản hoàn thêm khi gán ví điện tử. HSBC hướng tới nhóm khách thu nhập chuyển khoản từ 15 triệu đồng/tháng trở lên với dòng thẻ du lịch.
Nhiều lựa chọn là chuyện tốt. Nhưng cũng chính vì thế mà người mở thẻ lần đầu rất dễ chọn theo lời giới thiệu ở quầy giao dịch, rồi vài tháng sau mới nhận ra thẻ không hợp với cách mình tiêu.
Bốn khoản phí quyết định chiếc thẻ đắt hay rẻ
Phí thường niên là thứ dễ thấy nhất, nhưng hiếm khi là thứ tốn nhất. Mức phổ biến hiện nay dao động từ vài trăm nghìn đồng mỗi năm ở thẻ hạng phổ thông đến khoảng 800.000 đồng/năm ở thẻ hạng platinum. Một số gia đình chi tiêu đều đặn có thể lấy lại phần này qua hoàn tiền, nhưng chỉ khi biết mình chi vào đâu.
Lãi suất mới là khoản nặng hơn. Nhiều ngân hàng đang niêm yết lãi suất thẻ tín dụng quanh mức 19,5%/năm, tính trên dư nợ còn lại sau ngày đến hạn. Điều đáng chú ý: thời gian miễn lãi 45 đến 55 ngày chỉ có giá trị khi bạn thanh toán toàn bộ dư nợ đúng hạn. Trả một phần, phần còn lại lập tức bị tính lãi, và lãi được tính theo ngày.
Rút tiền mặt bằng thẻ tín dụng là khoản phí mà rất nhiều người chưa nắm. Biểu phí của VietinBank với thẻ tín dụng ghi mức 5% giá trị giao dịch, tối thiểu vài chục nghìn đồng, áp dụng cả khi rút tại ATM ngân hàng khác. Bên cạnh phí, giao dịch rút tiền mặt thường không được miễn lãi, nghĩa là lãi bắt đầu chạy từ ngày rút. Với người cần tiền gấp trong vài ngày, đây là phương án đắt hơn nhiều so với vay tiêu dùng ngắn hạn.
Khoản thứ tư là phí phạt chậm thanh toán, thường ở mức 3% đến 6% trên số tiền thanh toán tối thiểu, cộng thêm lãi. Một tháng lỡ hạn có thể xóa sạch tiền hoàn của cả quý.
Thêm một chi tiết nhỏ nhưng hay bị bỏ qua: phí chuyển đổi ngoại tệ khi quẹt thẻ ở nước ngoài hoặc thanh toán trang web nước ngoài, có ngân hàng niêm yết 2,27% mỗi giao dịch. Đi du lịch rồi tiêu bằng thẻ tín dụng trong nước mà không để ý, hóa đơn có thể cao hơn dự tính vài phần trăm.
Chọn thẻ theo nhóm chi tiêu, không theo lời mời chào
Cách nhanh nhất để tránh chọn sai là xem lại sao kê tài khoản hai đến ba tháng gần nhất, chia chi tiêu thành nhóm: siêu thị và hàng tiêu dùng, xăng xe, ăn uống ngoài, mua sắm online, du lịch. Nhóm nào chiếm tỷ trọng lớn thì nên tìm thẻ hoàn tiền cao ở đúng nhóm đó.
| Nhóm thẻ | Ví dụ sản phẩm | Phí thường niên | Cơ chế hoàn tiền | Thời gian miễn lãi | Phù hợp với | Điểm cần cân nhắc |
|---|
| Hoàn đều mọi giao dịch | Vietcombank Visa Platinum | 800.000 đồng/năm | 0,5% mọi giao dịch, tối đa 1,5 triệu đồng mỗi kỳ sao kê | Đến 45 ngày | Người chi tiêu rải đều, không muốn nhớ nhóm ngành | Mức hoàn thấp nếu chi tiêu ít |
| Hoàn theo nhóm ngành | VietinBank Mastercard Platinum Cashback | Theo biểu phí từng hạng thẻ | 6% siêu thị và bảo hiểm, 3% online, 0,3% các lĩnh vực khác | Theo quy định từng sản phẩm | Gia đình đi siêu thị đều, mua nhiều online | Cần đọc kỹ danh mục được hoàn |
| Ưu đãi cho thẻ mới | BIDV Visa Platinum Cashback 360 | Ưu đãi năm đầu kèm điều kiện doanh số | Hoàn thêm khi gán Apple Pay hoặc Google Pay | Theo quy định từng sản phẩm | Người mở thẻ lần đầu, chi tiêu nhỏ | Điều kiện doanh số tính trong 30 ngày đầu |
| Du lịch, chi tiêu nước ngoài | HSBC TravelOne | Theo biểu phí dòng thẻ | Tích lũy ưu đãi cho chi tiêu du lịch | Theo quy định từng sản phẩm | Người bay thường xuyên, thu nhập từ 15 triệu đồng/tháng | Yêu cầu hồ sơ thu nhập chặt hơn |
Chị Ngọc, 34 tuổi, làm marketing ở Quận 7, TP.HCM, kể lại chuyện khá điển hình. Chị mở chiếc thẻ đầu tiên vì được tư vấn tại quầy, dùng gần một năm mới phát hiện mức hoàn tiền chỉ đáng vài chục nghìn mỗi tháng, trong khi phí thường niên gần 800.000 đồng. Sau khi đổi sang loại thẻ hoàn theo nhóm siêu thị và online, phần hoàn hằng tháng của chị gần như bù được phí thường niên, dù tổng chi tiêu không tăng.
Ở Hà Nội, anh Tuấn, 29 tuổi, làm kế toán, lại chọn hướng khác: một thẻ hoàn đều cho mọi giao dịch, vì anh không muốn theo dõi xem tháng này mình chi nhiều ở đâu. Cách chọn ngược lại với chị Ngọc, nhưng đều xuất phát từ thói quen chi tiêu thật của mỗi người.
Với người sống ở Đà Nẵng hoặc các thành phố du lịch, nơi chi tiêu bằng thẻ quốc tế phổ biến, việc so sánh phí chuyển đổi ngoại tệ trước khi mở thẻ đáng làm hơn là so sánh mức hoàn tiền.
Từ nhu cầu đến chiếc thẻ trong tay
Bước 1: Ghi lại chi tiêu ba tháng, chia theo nhóm ngành, tính trung bình mỗi tháng. Con số này quyết định bạn cần thẻ hoàn đều hay hoàn theo nhóm.
Bước 2: Kiểm tra hồ sơ. Phần lớn ngân hàng yêu cầu căn cước công dân gắn chip, giấy tờ chứng minh địa chỉ, giấy tờ chứng minh thu nhập như sao kê lương hoặc hợp đồng lao động. Ngưỡng thu nhập khác nhau giữa các ngân hàng, nên đọc kỹ trước khi nộp để khỏi mất thời gian bổ sung.
Bước 3: Mở trang sản phẩm thẻ của ngân hàng, tải biểu phí dạng PDF và đọc phần phí thường niên, phí rút tiền mặt, phí chuyển đổi ngoại tệ, phí phạt chậm thanh toán. Đây là tài liệu có giá trị hơn bất kỳ lời tư vấn nào.
Bước 4: Nộp hồ sơ qua ứng dụng ngân hàng số hoặc tại phòng giao dịch gần nhà. Ở các thành phố lớn, nhiều ngân hàng cho phép tải ảnh chụp giấy tờ ngay trong ứng dụng và hẹn nhận thẻ tại nhà.
Bước 5: Sau khi kích hoạt, bật thông báo giao dịch, đặt nhắc thanh toán trước ngày đến hạn vài ngày, và mở sao kê điện tử hằng tháng. Thói quen nhỏ này giữ cho thời gian miễn lãi thực sự có ý nghĩa.
Nguồn tham khảo tại chỗ nên dùng: ứng dụng ngân hàng số của ngân hàng phát hành để tra dư nợ và ngày đến hạn, tổng đài chăm sóc khách hàng khi cần khóa thẻ khẩn cấp, và các phòng giao dịch tại Hà Nội, TP.HCM, Đà Nẵng nếu hồ sơ cần xác minh trực tiếp. Với giao dịch quẹt mã VietQR hoặc ví điện tử, hãy kiểm tra xem ngân hàng có tính đó là giao dịch chi tiêu hợp lệ để được hoàn tiền hay không, vì nhiều chương trình loại trừ nạp ví.
Chiếc thẻ tín dụng tốt không phải chiếc thẻ có mức hoàn cao nhất trên quảng cáo, mà là chiếc thẻ mà sau mười hai tháng, số tiền hoàn cộng lại lớn hơn số phí bạn đã trả. Dành ra hai mươi phút đọc biểu phí trước khi ký hồ sơ sẽ tiết kiệm cho bạn khoản tiền mà không chương trình khuyến mại nào bù lại được.
研究の知恵