Thị trường nhiều lựa chọn, người dùng thiếu thông tin
Chỉ riêng một chi nhánh ngân hàng ở Hà Nội đã có thể chào bạn năm loại thẻ khác nhau, mỗi loại kèm một tập ưu đãi dày đặc. Thẻ đồng thương hiệu với sàn thương mại điện tử, thẻ tích dặm bay, thẻ hoàn tiền siêu thị, thẻ dành cho phụ huynh có con học quốc tế. Ngân hàng đẩy mạnh phát hành thẻ qua ứng dụng và qua nhân viên tư vấn tại quầy, nên phần lớn khách hàng mở thẻ trong lúc đang làm một việc khác, chứ không phải sau khi đã so sánh biểu phí.
Thanh toán không tiền mặt phổ biến càng làm nhu cầu về thẻ tín dụng tăng nhanh. Từ siêu thị, quán cà phê đến đặt vé máy bay, thẻ vật lý và thẻ ảo hóa đều được chấp nhận. Các đơn vị phát hành cũng tung ra nhiều đợt hoàn tiền 100.000 đến 400.000 đồng cho người mở thẻ mới, kèm điều kiện chi tiêu trong 30 ngày đầu. Điều kiện chi tiêu thì rõ ràng, còn phí thường niên của năm tiếp theo lại hiếm khi được nhắc đến trong cuộc tư vấn.
Ba vấn đề khiến chủ thẻ bực mình
Phí thường niên của thẻ tín dụng trong nước đang nằm trong khoảng rộng, từ vài trăm nghìn đến gần năm triệu đồng mỗi năm, tùy hạng thẻ. Một tấm thẻ đồng thương hiệu với sàn mua sắm có phí 299.000 đồng, trong khi thẻ tích dặm hạng cao ở ngân hàng lớn chạm mức 1.899.000 đồng. Chị Linh, 28 tuổi, nhân viên văn phòng ở quận Cầu Giấy, kể lại: năm trước chị mở một thẻ hoàn tiền siêu thị vì nghe nói hoàn tới 8%, nhưng cả năm chị đi siêu thị chưa đến mười lần, tiền hoàn được hơn 300.000 đồng còn phí thường niên là 800.000 đồng. Bài toán đơn giản đến mức khó tin, vậy mà rất nhiều người không làm trước khi ký hồ sơ.
Vấn đề thứ hai là lãi suất sau thời gian ân hạn. Các dòng thẻ phổ biến đang áp mức 19,5% đến 22% mỗi năm cho dư nợ chưa thanh toán, và lãi thường được tính trên toàn bộ dư nợ chứ không chỉ phần còn thiếu. Trả mức tối thiểu hàng tháng là cách nhanh nhất để khoản nợ nhỏ biến thành khoản nợ khó trả. Rút tiền mặt từ thẻ tín dụng còn tốn thêm phí 2% đến 4% giá trị giao dịch, cộng lãi tính ngay từ ngày rút.
Vấn đề thứ ba nằm ở hồ sơ. Ngân hàng lớn thường yêu cầu thu nhập chuyển khoản tối thiểu hàng tháng và giới hạn địa bàn cư trú. Chẳng hạn một dòng thẻ du lịch của ngân hàng quốc tế yêu cầu thu nhập từ 15 triệu đồng mỗi tháng với khách hàng Việt Nam, đồng thời chỉ nhận hồ sơ từ một số tỉnh thành nhất định. Người làm nghề tự do, chủ shop online hay giáo viên dạy thêm ở Đà Nẵng gặp khó ngay ở bước đầu tiên. Anh Dũng, 34 tuổi, làm thiết kế tự do, từng bị từ chối hai lần vì không có bảng lương, dù thu nhập thực tế của anh đều đặn hơn nhiều người có hợp đồng lao động.
So sánh nhanh vài dòng thẻ đang được chú ý
| Dòng thẻ tiêu biểu | Phí thường niên | Ưu đãi chính | Thời gian ân hạn | Điểm cần cân nhắc |
|---|
| VPBank Shopee Platinum | 299.000 đồng | Hoàn tới 6% khi mua trên sàn thương mại điện tử Shopee | Tới 45 ngày | Hạn mức tối đa 100 triệu đồng, hợp với người mua online thường xuyên |
| HSBC Visa Cash Back | 800.000 đồng | Hoàn tới 8% tại siêu thị và cửa hàng bách hóa, 1% cho giáo dục và y tế | Theo biểu phí ngân hàng | Yêu cầu thu nhập chuyển khoản từ 9 triệu đồng mỗi tháng |
| Vietcombank Visa Platinum | 800.000 đồng | Hoàn 0,5% mọi giao dịch, tối đa 1,5 triệu đồng mỗi kỳ sao kê | Tới 45 ngày | Lãi 19,5% mỗi năm, hạn mức từ 70 triệu đồng, cần chi khoảng 13 triệu đồng mỗi tháng để tiền hoàn bù được phí |
| VietinBank JCB Ultimate VNA | 1.899.000 đồng | 1 dặm Bông Sen Vàng cho mỗi 20.000 đồng chi ở nước ngoài hoặc 30.000 đồng chi trong nước | Tới 55 ngày | Lãi 22% mỗi năm, chỉ hợp với người bay thường xuyên |
| Thẻ phát hành qua Home Credit | Theo biểu phí công bố | Hoàn tới 10% tùy gói chi tiêu, trả góp 3 đến 24 tháng | Tới 45 ngày | Không cần chứng minh thu nhập, hạn mức tới 50 triệu đồng, lãi suất trả góp cần đọc kỹ |
Chọn thẻ theo thói quen chi tiêu, không theo lời chào mời
Nếu phần lớn tiền hàng tháng của bạn chảy vào siêu thị và cửa hàng tiện lợi, thẻ hoàn tiền theo nhóm ngành hàng là lựa chọn hợp lý. Mức hoàn 6% đến 8% tại các điểm này có thể vượt phí thường niên chỉ sau vài tháng, với điều kiện bạn thực sự chi tiêu ở đó. Ngược lại, nếu bạn đặt đồ ăn và mua sắm online nhiều hơn, thẻ đồng thương hiệu với sàn thương mại điện tử thường có phí thường niên thấp hơn đáng kể và mức hoàn cao hơn cho đúng nhóm giao dịch bạn dùng.
Với người chi tiêu dàn trải, không tập trung vào một nhóm nào, thẻ hoàn tiền đều cho mọi giao dịch lại dễ sống hơn. Kiểu thẻ này không yêu cầu bạn nhớ danh mục, chỉ cần nhớ một con số tổng chi tiêu mỗi tháng. Chị Linh sau khi đổi thẻ đã chọn hướng này, phí thường niên giảm còn 299.000 đồng, và chị đặt mức chi tiêu qua thẻ tối đa 8 triệu đồng mỗi tháng để không bao giờ phải trả lãi.
Với người có thu nhập không chứng minh được bằng bảng lương, thẻ tín dụng mở online theo hình thức xét hồ sơ đơn giản là lối đi thực tế. Anh Dũng ở Đà Nẵng nộp hồ sơ bằng căn cước công dân, được duyệt hạn mức 40 triệu đồng, dùng để trả góp chiếc laptop trong sáu tháng. Anh tính rõ khoản trả góp mỗi tháng trước khi ký, nên không bị động khi sao kê về. Điều anh lưu ý người khác: dòng thẻ dạng này thường có lãi suất cao hơn thẻ của ngân hàng lớn, nên chỉ nên dùng cho khoản chi có kế hoạch trả rõ ràng.
Ở các thành phố lớn, một lợi thế ít người dùng là mạng lưới ưu đãi tại chỗ. Thẻ nội địa và các chương trình thanh toán qua mã QR đang có nhiều đợt giảm giá tại trung tâm thương mại và chuỗi bán lẻ, kéo dài đến giữa tháng 12. Những khoản giảm 30.000 đến 50.000 đồng mỗi lần không lớn, nhưng cộng lại trong một tháng cũng đủ bù tiền gửi xe và cà phê.
Bốn bước trước khi ký hồ sơ mở thẻ
- Đọc biểu phí, không chỉ đọc tờ ưu đãi. Hỏi thẳng nhân viên ba con số: phí thường niên năm thứ hai, lãi suất dư nợ, phí rút tiền mặt. Nếu ngân hàng không công bố rõ trên trang sản phẩm, gọi tổng đài và ghi lại câu trả lời.
- Đặt trần chi tiêu bằng thẻ, tốt nhất dưới 30% thu nhập hàng tháng. Con số này giúp bạn trả toàn bộ dư nợ đúng hạn mà không phải rút từ khoản tiết kiệm.
- Bật thanh toán toàn phần tự động. Đây là thói quen rẻ nhất và hiệu quả nhất để tránh lãi, miễn là bạn luôn giữ đủ tiền trong tài khoản thanh toán trước ngày đến hạn.
- Ghi rõ ngày sao kê và ngày đến hạn vào lịch điện thoại. Nhiều người trả chậm một ngày và mất toàn bộ lợi ích của tháng đó.
Về nguồn thông tin, bạn có thể đối chiếu biểu phí trên trang sản phẩm của từng ngân hàng, xem tổng hợp so sánh tại các cổng thông tin thẻ trong nước, hoặc gọi tổng đài chăm sóc khách hàng để xác nhận trước khi nộp hồ sơ. Với người sống ở các tỉnh có ít chi nhánh, mở thẻ tín dụng online qua ứng dụng ngân hàng thường nhanh hơn ra quầy, nhưng nhớ kiểm tra kỹ xem thẻ có phát hành tại địa bàn của mình hay không.
Trước khi ký, hãy tự hỏi một câu đơn giản: với mức chi tiêu thực tế của mình mỗi tháng, tấm thẻ này mang lại cho bạn bao nhiêu và lấy đi của bạn bao nhiêu. Nếu câu trả lời là số âm, bạn vẫn còn thời gian chọn lại.
研究の知恵