Thị trường đã khác, áp lực dồn về phía người dùng
Theo số liệu Ngân hàng Nhà nước, đến hết quý II năm nay, Việt Nam có khoảng 98 triệu thẻ nội địa và gần 57 triệu thẻ quốc tế đang lưu hành. Số lượng giao dịch không dùng tiền mặt trong 5 tháng đầu năm tăng gần 35% so với cùng kỳ. Thị trường lớn lên nhanh, nhưng cách các ngân hàng cạnh tranh cũng đổi: thay vì đua số lượng phát hành, họ chia nhỏ sản phẩm theo hành vi chi tiêu của từng nhóm khách. Người tiêu dùng vì thế có nhiều lựa chọn hơn, kèm theo đó là nhiều điều kiện hơn.
Ba vấn đề xuất hiện thường xuyên nhất khi khách hàng phản hồi lại với ngân hàng.
Thứ nhất là lãi suất không đứng yên. Mặt bằng lãi suất thẻ tín dụng tại các ngân hàng quốc doanh đã điều chỉnh lên vùng 18 đến 22%/năm, một số ngân hàng thương mại cổ phần áp mức cao hơn, có nơi tới 37%/năm. Riêng lãi trả chậm có thể lên đến 48%/năm. Điều khoản trong hợp đồng thường cho phép ngân hàng điều chỉnh lãi suất sau một thời gian phát hành, nên con số bạn thấy lúc mở thẻ không phải con số duy nhất bạn sẽ trả.
Thứ hai là ưu đãi hoàn tiền có trần và có danh mục loại trừ. Một dòng thẻ hoàn 0,5% cho mọi giao dịch nghe đơn giản, nhưng mức hoàn thường bị giới hạn theo kỳ sao kê, và không tính cho rút tiền mặt, nạp ví điện tử, giao dịch chứng khoán hay chi tiêu tại một số khu vực nhất định.
Thứ ba là phí phụ. Phí giao dịch ngoại tệ, phí thường niên thẻ phụ, phí chuyển đổi trả góp, phí rút tiền mặt. Những khoản này nhỏ khi nhìn từng dòng, nhưng cộng lại trong một năm có thể vượt xa tiền hoàn bạn nhận được.
Bảng so sánh vài dòng thẻ đang được chú ý
| Dòng thẻ tiêu biểu | Phí thường niên | Lãi suất | Ưu đãi chính | Phù hợp với | Điểm cần lưu ý |
|---|
| Vietcombank Visa Platinum | 800.000đ/năm, thẻ phụ 500.000đ/năm | 19,5%/năm | Hoàn 0,5% mọi giao dịch, trần 1,5 triệu đồng/kỳ | Người chi tiêu đều, không muốn nhớ nhóm ngành hàng | Phí ngoại tệ 2,27%; loại trừ rút tiền mặt, ví điện tử, chứng khoán |
| VPBank Cashback | Từ 399.000đ/năm | Theo biểu phí từng hạng thẻ | Hoàn tới 2% chi tiêu trực tuyến, tới 5% ăn uống, giải trí, du lịch | Người mua online, đi ăn ngoài nhiều | Mức hoàn phụ thuộc danh mục, cần đọc thể lệ từng kỳ |
| Techcombank Visa (dòng tích dặm) | Theo hạng thẻ, năm đầu có chính sách ưu đãi | Theo biểu phí từng hạng | Tích dặm Vietnam Airlines, hoàn tới 2% chi tiêu du lịch trực tuyến | Người bay thường xuyên, đặt vé, phòng online | Yêu cầu thu nhập khoảng 10 đến 15 triệu đồng/tháng tùy hạng |
| VietinBank, chương trình trả góp 0% lãi suất | Theo hạng thẻ | Lãi trả góp 0%, phí trả góp từ 1,2% | Kỳ hạn 3 đến 24 tháng, giao dịch từ 1 triệu đồng | Gia đình có khoản chi giáo dục, y tế, mua sắm lớn | Vẫn phát sinh phí chuyển đổi dù lãi 0% |
| Agribank Lộc Việt | Theo biểu phí hiện hành | Theo biểu phí hiện hành | Hạn mức tối đa 100 triệu đồng, miễn lãi tới 55 ngày, thanh toán tối thiểu 2% dư nợ | Hộ kinh doanh, khách hàng khu vực nông thôn | Hạn mức phụ thuộc hồ sơ, một số nhóm được cấp không cần tài sản bảo đảm ở mức thấp hơn |
Con số trong bảng lấy từ biểu phí và thể lệ chương trình các ngân hàng công bố, có thể thay đổi theo từng đợt. Trước khi mở thẻ tín dụng, nên gọi tổng đài hoặc hỏi trực tiếp giao dịch viên để xác nhận mức đang áp dụng.
Chọn thẻ theo thói quen chi tiêu, không theo lời mời chào
Nhóm chi tiêu trực tuyến và ăn uống
Nếu phần lớn chi tiêu của bạn đi qua ví điện tử, sàn thương mại điện tử và quán ăn, thẻ hoàn tiền theo danh mục thường có lợi hơn thẻ hoàn đều. Mức hoàn 2% cho giao dịch online và 5% cho ăn uống, giải trí là con số đáng cân nhắc, miễn là bạn kiểm tra xem danh mục đó có đúng chỗ bạn hay chi không. Có ngân hàng loại trừ thanh toán qua ví điện tử khỏi phần hoàn tiền, và đây là điểm dễ mất tiền nhất mà khách hàng ít để ý.
Một phép tính đơn giản: chi 20 triệu đồng mỗi tháng qua thẻ hoàn 0,5%, bạn nhận khoảng 100.000 đồng mỗi kỳ, tức 1,2 triệu đồng một năm, cao hơn phí thường niên 800.000 đồng nhưng không nhiều. Nếu tháng nào bạn cũng rút tiền mặt từ thẻ, khoản hoàn đó gần như bằng không, còn lãi và phí rút tiền thì vẫn tính.
Nhóm đi lại nhiều
Người bay thường xuyên nên nhìn vào tỷ lệ tích dặm và phí giao dịch ngoại tệ hơn là tiền hoàn. Một số dòng thẻ tích dặm của ngân hàng trong nước cho tỷ lệ khoảng 1.000 đồng chi tiêu đổi 1 dặm với giao dịch nước ngoài và vé máy bay. Với người mỗi năm bay vài chuyến, giá trị dặm có thể lớn hơn tiền hoàn, nhưng cần kiểm tra hạn dùng dặm và điều kiện đổi.
Nhóm có khoản chi lớn
Trả góp 0% lãi suất là lựa chọn hợp lý khi bạn có khoản chi giáo dục, y tế hoặc mua sắm lớn và muốn chia nhỏ trong 3 đến 24 tháng. Điều cần nhớ: lãi 0% không có nghĩa là không mất phí. Phí trả góp từ 1,2% cộng với việc bạn mất quyền miễn lãi nếu không thanh toán đúng hạn. Hãy tính tổng phí trên số tiền chia nhỏ rồi so với việc trả thẳng.
Ở khu vực nông thôn, tiếp cận thẻ tín dụng từng khó hơn vì yêu cầu chứng minh thu nhập. Các chương trình dành cho hộ sản xuất, kinh doanh nông nghiệp với hạn mức thấp và thủ tục gọn hơn đang thu hẹp khoảng cách này, đồng thời giảm việc vay ngoài hệ thống ngân hàng.
Bốn việc nên làm trước khi ký hợp đồng
- Đọc toàn bộ biểu phí, không chỉ lãi suất. Ghi ra giấy bốn con số: lãi suất thường, lãi trả chậm, phí giao dịch ngoại tệ, phí thường niên. Thêm phí thẻ phụ nếu bạn mở thẻ cho người thân.
- Ước lượng tiền hoàn tối đa bạn thực sự nhận được trong một năm, đặt cạnh phí thường niên. Nếu chênh lệch không đáng kể, ưu tiên dòng thẻ có miễn lãi dài và ít phí phụ.
- Chọn ngày sao kê rơi vào sau ngày lĩnh lương. Đây là cách tận dụng tối đa thời gian miễn lãi, vốn dao động từ 45 đến 55 ngày tùy ngân hàng.
- Đặt lịch nhắc thanh toán toàn bộ dư nợ trước hạn, không chỉ trả mức tối thiểu. Trả tối thiểu giữ được lịch sử tín dụng nhưng phần dư lại bị tính lãi ngay.
Về nguồn hỗ trợ, bạn có thể tra biểu phí trên trang chủ ngân hàng, gọi tổng đài chăm sóc khách hàng, hoặc đến chi nhánh gần nhất để đối chiếu hợp đồng. Với khách hàng ở các thành phố lớn, nhiều ngân hàng có quầy thẻ riêng tại trung tâm thương mại, xử lý hồ sơ trong ngày. Với khách hàng ở tỉnh, ứng dụng ngân hàng số thường cho phép theo dõi dư nợ, đổi hạn mức và đăng ký trả góp ngay trên điện thoại, hạn chế việc phải đi lại nhiều lần.
Một điểm ít được nói đến: dùng hạn mức vừa phải, khoảng dưới một nửa hạn mức được cấp, giúp hồ sơ tín dụng của bạn đẹp hơn khi cần vay mua nhà hay vay kinh doanh sau này. Ngân hàng nhìn vào tỷ lệ sử dụng hạn mức, không chỉ nhìn việc bạn trả đúng hạn.
Chiếc thẻ tín dụng tốt nhất không phải chiếc có ưu đãi lớn nhất trên tờ rơi, mà là chiếc khớp với ba khoản chi lớn nhất trong tháng của bạn và có biểu phí bạn đọc hiểu. Tháng này, hãy thử lấy sao kê cũ ra, khoanh vùng ba nhóm chiếm nhiều tiền nhất, rồi so với bảng phí của hai hoặc ba ngân hàng. Một buổi tối đối chiếu có thể tiết kiệm cho bạn vài triệu đồng mỗi năm, và quan trọng hơn, giúp bạn không rơi vào vòng xoay lãi trả chậm.
研究の知恵